محوطه باستانی «هراسکان» در شرق شهر «آران و بیدگل» قرار دارد که طی ۲ فصل کاوش باستانشناسی، بقایای آتشکدهای متعلق به دوران ساسانی و همچنین دوران انتقالی ساسانی به اسلامی در آن کشف شده است؛ بنایی که از نگاه باستانشناسان یکی از استثناییترین آتشکدههای دوران ساسانی بهشمار میرود.
جواد حسینزاده روز دوشنبه در گفت و گو با ایرنا با اشاره به اینکه شهر باستانی هراسکان از سالهای دور مورد توجه مورخانی چون ابونعیم اصفهانی و مافروخی بوده است، افزود: بیش از هر چیزی باید فرآیند حفاظتها در این منطقه انجام و آنچه از دل کاوشهای آن بدست آمده است، مرمت شود تا مراحل بعدی پژوهشها و کاوشها ادامه یابد.
وی به کشف شواهد و آثار تاریخی در این منطقه اشاره و اضافه کرد: با توجه به اهمیت محوطه هراسکان و آثار کشف شده در آن باید اقدامات بیشتری برای کاوشهای باستانشناسی و همچنین معرفی آن به مردم ایران و جهان انجام شود.
[منطقه باستانی «هراسکان» در آران و بیدگل نیازمند کاوشهای تکمیلی است]
حسینزاده با اشاره به کشف کتیبهای در این منطقه باستانی، اظهار کرد: این کتیبه بر روی صندلیهای سنگی که موبدان بر روی آن مینشستند، حک شده است که در آن به خوانش پهلوی، افروختن «آتش بهرام» در آتشکده شهر هراسکان روایت میشود.
وی ادامه داد: کتیبه مذکور بههمراه پایه میزهای نذور، اِزارههای گچی (روکشهای پای دیوار)، پایه ستونهای گچبری شده و بخشهای مزین شده با نقوش گل نیلوفری هم اکنون در نمایشگاه پایگاه شهر باستانی هراسکان در معرض نمایش عموم قرار دارد.
وی خاطرنشان کرد: سفالینههای دوران ساسانی، اوایل و میانه اسلام شامل سفالهایی با نقش مُهری و زرین فام بدست آمده از ۲ فصل کاوش در شهر باستانی هراسکان نیز در این نمایشگاه به نمایش گذاشته شده است.
این باستانشناس گفت: این نمایشگاه با هزینه یکصد میلیارد ریال در جوار محوطه باستانی شهر هراسکان و به یاری شهرداری آران و بیدگل ایجاد شده است.
[منطقه باستانی «هراسکان» در آران و بیدگل نیازمند کاوشهای تکمیلی است]
وی یادآور شد: عملیات تملک و خریداری یک واحد دامداری در عرصه محوطه باستانی شهر هراسکان از سال ۱۴۰۰ با مشارکت شهرداری و اداره میراث فرهنگی آران و بیدگل آغاز و بخشهای زیادی از آن تخریب شد، بخشهایی از آن نیز برای آمادهسازی و بهرهبرداری بهعنوان فضای نمایشگاه در نظر گرفته شده است.
به گفته وی، بر اساس منابع تاریخی، شهر ساسانی هراسکان در سده نهم هجری قمری بهدلایل نامعلوم متروک و رها شد؛ محوطه باستانی که در کنار شهر آران و بیدگل بعدها شناسایی و کشف شد به عقیده باستانشناسان و تاریخشناسان همان هراسکان گمشده در تاریخ است.
گروه باستانشناسی دانشگاه کاشان در سال ۱۴۰۰ عملیات کاوش در محوطه باستانی هراسکان را آغاز کردند و پس از ۶۰ روز، بخش های زیاد و مهمی از یک آتشکده اواخر دوره ساسانی و اوایل اسلامی در آن کشف شد که به عقیده باستانشناسان یکی از مهمترین مراکز نیایشی دوران ساسانی و جزو آتشکدههای بهرام بوده است.
پایگاه میراث فرهنگی ویگل در شهرستان آران و بیدگل مستقر است؛ این شهرستان در ۲۱۵ کیلومتری شمال اصفهان و ۱۰ کیلومتری کاشان واقع است.
Save